Alexandr Wang Kimdir? Scale AI’ın Genç Milyarder Kurucusu

Alexandr Wang, 1997’de ABD’nin New Mexico eyaletinin Los Alamos kentinde doğan bir girişimcidir. 2016’da, 19 yaşındayken MIT’deki eğitimini bırakarak Lucy Guo ile Scale AI’ı kurdu; şirket, yapay zeka modellerinin eğitimi için gerekli büyük ölçekli etiketli veriyi üreten sektörün merkezine yerleşti.

Mayıs 2024’te 13,8 milyar dolar değerlemeyle 1 milyar dolar sermaye toplayan Scale, Haziran 2025’te Meta’nın yaklaşık 14,35 milyar dolarlık yatırımıyla gündeme geldi; Wang aynı dönemde Meta’nın baş yapay zeka yöneticisi (Chief AI Officer) olarak şirketin yeni süper zeka laboratuvarlarının başına geçti. Bu makale, bir ulusal laboratuvar kasabasından Silikon Vadisi’nin en genç milyarderlerinden birine uzanan yolu izliyor.

Los Alamos’ta Büyümek

Wang, Los Alamos Ulusal Laboratuvarı’nda fizikçi olarak çalışan bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi; ebeveynleri, lisansüstü eğitimlerini tamamlamak için Çin’den ABD’ye taşınmıştı. Bilim insanları çevresinde büyüyen Wang, ailesinin bilimsel disiplinini erken yaşta hesaplamalı düşünceye yönelmesinin kaynağı olarak anlattığı sonraki röportajlarında dile getirdi. Matematik yarışmalarında erken yaşlarda dikkat çekti ve ulusal düzeyde yarışmalara katıldı. Lise yıllarında programlama öğrenen Wang, enerji laboratuvarı kasabasının akademik kültüründe mühendislik kariyerini erken belirledi; ulusal matematik ve bilim yarışmalarındaki dereceleri, onun MIT’e kabul edilmesinin teknik arka planı oldu.

17 yaşında finansal teknoloji şirketi Addepar’da teknoloji lideri olarak çalışmaya başladı; sonrasında Quora’da makine öğrenmesi mühendisi olarak görev yaptı. Bu erken iş deneyimi, lisans eğitimini tamamlamadan endüstride çalışabilme güvenini verdi; Quora döneminde veri etiketleme altyapılarının ekip verimliliğini nasıl kısıtladığını gözlemlediği anlatılır. 2014’te Massachusetts Institute of Technology’ye (MIT) girerek matematik ve bilgisayar bilimi okudu. Bu dönemde yapay zeka modellerinin gerçek darboğazının algoritma değil veri olduğunu fark ettiğini sonraki demeçlerinde anlatmıştır: modeller ne kadar iyi olursa olsun, eğitim için gereken yüksek kaliteli etiketli veri el emeğiyle üretilmek zorundaydı. Bu gözlem, 2016’da 19 yaşındayken okulu bırakmasına ve Lucy Guo ile birlikte Scale AI’ı kurmasına yol açtı.

Scale AI’ın Kuruluşu ve Büyümesi

Wang ve Guo, 2016 yazında Y Combinator girişim hızlandırıcısına kabul edildi. Guo teknik tarafı üstlenirken Wang operasyon ve satışlara odaklandı; ortaklık 2018’e dek sürdü ve Guo’nun ayrılmasından sonra şirketin yönetimi Wang’da kaldı. Scale’in ilk ürünü, otonom araç şirketlerinin lidar ve kamera verilerini insan işçilerle etiketlemesini sağlayan bir platformdu; Waymo, Uber ve benzeri şirketler, modellerini eğitmek için milyonlarca görüntüyü bu hattan geçirdi. Otonom araç müşterilerinin ihtiyaçları, şirketin kalite ölçütlerini ve görev şablonlarını endüstriye özel hale getiren ilk itici güç oldu. Wang’ın iş modeli basitti: yapay zeka endüstrisinin kazma küreği işini üstlenmek ve bu işi yazılımla ölçeklendirmek. Kuruluş döneminde Wang, ilk müşterilere hizmeti kendi ekibiyle vererek kalite standartlarını personel yönetimiyle birlikte kurguladı; bu el yapımı dönem, şirketin sonraki otomasyon katmanlarının tasarımına yön verdiği anlatılır.

Şirket zamanla ürün gamını genişletti: kural tabanlı otomasyon, kalite denetimi, değerlendirme (evaluation) araçları ve hükümet projeleri. ABD ordusuna bağlı birimlerle imzaladığı anlaşmalar, Scale’i savunma teknolojisi ekosisteminin de bir parçası haline getirdi; Wang, bu yönelimi kamuoyunda savunma teknolojisi girişimciliği çerçevesinde savundu. Şirket, 2024’te model güvenlik ve değerlendirme çalışmaları yürüten SEAL laboratuvarını devreye aldı. SEAL, laboratuvarların modellerini eleştirel senaryolarda test etmesi için kullanılan değerlendirme setleri üretti; savunma projelerinin büyümesi, şirketin portföyünü kamu sektörü tarafına doğru genişletti. Açık kaynak dil modellerinin yükselişiyle birlikte şirketin rolü, ham etiketlemeden model davranışını insan tercihine göre ayarlayan uzman verisi üretimine kaydı; OpenAI dahil olmak üzere önde gelen laboratuvarların veri tedarik zincirinde yer aldı.

Milyarderlik ve Rekabet

Scale’in finansal çizgisi hızlı ilerledi: 2019’da 100 milyon dolarlık tur, 2021’de 7,3 milyar dolar değerlemeyle 325 milyon dolarlık tur ve Mayıs 2024’te Accel, Index Ventures ile Amazon, Meta ve Google’ın stratejik katılımıyla 13,8 milyar dolar değerlemeyle 1 milyar dolarlık F serisi tur. Forbes, 2022’de 25 yaşındaki Wang’ı kendi çabasıyla milyarder olan en genç girişimci ilan etti; serveti Scale’deki hisselerine dayanıyordu. Bu sıralama, girişimcilik anlatılarında bir referans noktası haline geldi ve Wang’ın hikayesi, yapay zeka altyapısının kurucu kuşağına dair anlatıların başlı başına bir bölümü oldu. Şirketin çalışma modeli, dünya genelinde on binlerce kontratlı çalışanın görev dağıtımını yazılımla yönetiyordu; bu operasyon, şirketin rekabet avantajının teknik temeli olarak tanımlandı.

Rekabet de büyüdü: Surge, Appen ve Snorkel gibi şirketler aynı pazarda yer alırken, laboratuvarların kendi veri operasyonlarını kurması Scale’in konumunu test etti. Şirket ayrıca etik tartışmalardan uzak kalmadı; küresel ölçekte kontratlı işçilerin çalışma koşulları ve uzman verisi üretiminde kalite denetimi, sektör basınında eleştiri konuları oldu. Wang, bu eleştirilere karşı şirketin işçi yönetim altyapısını iyileştirdiğini savundu. 2024’te yayımlanan ortak denemelerde Wang, ABD’nin yapay zeka yarışındaki veri stratejisini savunarak ulusal hazırlığı öne çıkardı; bu yazılar, onun kamusal profilinin hem girişimci hem politika yorumcusu olarak iki yönünün erken örnekleriydi.

Meta’ya Geçiş

Haziran 2025’te Meta, Scale AI’ya yaklaşık 14,35 milyar dolar ödeyerek şirketin oy hakkı bulunmayan yüzde 49’luk hissesini aldı; bu işlem, teknoloji şirketlerinin bir girişimde aldığı en büyük yatırımlardan biri olarak kayıtlara geçti. Anlaşmanın asıl amacı, Scale’in genç kurucusunu Meta’ya kazandırmaktı: Wang, Meta’nın baş yapay zeka yöneticisi olarak yeni kurulan Superintelligence Labs organizasyonunun başına geçti ve Scale’in CEO’luk görevini devretti; şirket, yeni yönetici kadrosuyla bağımsız varlığını sürdürdü. Wang, Scale’deki hisselerini ve yönetim kurulundaki konumunu korudu.

Meta’nın bu hamlesi, Sam Altman liderliğindeki OpenAI’ın ivmesine karşı verilen bir yanıt olarak yorumlandı; şirketin önde gelen araştırmacılara bildirilen rakamlarla 100 milyon doları aşan teklifler yaptığı basına yansıdı. İşe alım kampanyasının kamusal görünürlüğü, Wang’ın adını endüstri dışındaki izleyiciler için de tanınan bir yönetici adına dönüştürdü. Anlaşmanın yapısı da dikkat çekti: Meta, oy hakkı olmayan hisseler alarak girişimde kontrol almadan sermaye koydu; Scale’in OpenAI dahil müşteri portföyünün korunması, bu yapının gerekçelerinden biri olarak açıklandı. Ağustos 2025’te Wang, gönderdiği iç memo ile Superintelligence Labs’ın dört birime ayrıldığını duyurdu; organizasyon, araştırmacı işe alımlarında hızlı bir yükseliş gösterdi ve tekliflerin rakip laboratuvarlarda istifa dalgaları yarattığı haberlerde yazıldı. Wang’ın Meta’daki rolü, birimlerin koordinasyonunu ve yeni laboratuvarların donanım erişimini kapsıyordu; bildirilen ayrıntılara göre organizasyon, şirketin ana araştırma bütçesinden ayrılmış hesaplama kaynakları kullanıyordu. Wang, bu dönemde kamusal etkinliklerde Meta’nın süper zeka hedefini tüketici ürünlerinden bağımsız bir araştırma programı olarak tanımladı; bu hat için tahsis edilen sermayenin milyar dolarlarla ölçüldüğü mali açıklamalara yansıdı. Şubat 2026’da Wang, kişisel süper zeka (personal superintelligence) vizyonunu anlattığı açıklamaları yayınlandı.

Bugün ve Etkisi

Wang’ın mirası, yapay zeka endüstrisinin görünmeyen altyapısını bir şirkette toplayan modeldir. Veri, boyut kadar kaliteye kayarken Scale’in uzman verisi hatları, modellerin davranışını şekillendiren ölçülebilir katmanlardan biri haline geldi. Wang, kamuoyu konuşmalarında ABD’nin yapay zeka kapasitesinin veri altyapısıyla sınandığını savunuyor; bu çerçevede hükümet projelerinin stratejik önemini dile getiriyor. 2026 itibarıyla Meta’daki görevini sürdüren Wang, teknoloji sektörünün en genç üst düzey yapay zeka yöneticilerinden biri olarak kariyerinin ikinci bölümünde; ilk bölümde kurduğu şirketin değerlemesi, bugün birkaç milyar dolarla değil on milyar dolarlarla ölçülüyor. Onun kariyeri, yapay zeka endüstrisinde değerin nerede toplandığı sorusuna verilen bir cevap olarak okunuyor: 2010’ların ortasında model değil veri, 2020’lerin ortasında ise yalnızca ürün değil altyapı ve uzman iş gücü öne çıktı. Wang’ın örneği, teknik olmayan bir katmanı stratejik bir varlığa dönüştüren yeni nesil girişimcilerin simgesi olarak analistlerce anılıyor. Forbes’un güncel verilerine göre Wang’ın serveti birkaç milyar dolar düzeyindedir ve servetinin büyük bölümü Scale ile Meta’daki paylarına dayanır.