Kim Sayıyor, Neyi Sayıyor, Neyi Görmüyor

518 kelime3 dk okuma

Google’ın toplam sorgu sayısı kamuya açık değil; tartışmadaki üç veri türü başka şeyleri ölçüyor: anahtar kelime araçları sabit bir sözcük listesinin tahminini, paneller küçük hane örneklemesini, platform deneyleri yalnız kendi ürününü kullananları.

İddia ne, dayanak ne

“Yapay zeka yanıtları aramayı bitiriyor” cümlesi üç gözlemden besleniyor: sohbet asistanlarının yüz milyonlarca haftalık kullanıcıya ulaşması, üretken arayüzlerin yayılması ve sektördeki his. Oysa toplam sorgu sayısı, şirketin açıklamadığı bir satır.

Alphabet, 2025 boyunca AI özetleri için milyar ölçeğinde aylık kullanıcıdan söz etti; aynı dönemde arama reklamcılığı geliri büyümeyi sürdürdü. Hacim ile para ayrı şeyler; abonelik geliri sorgu başına sayılmıyor.

İddianın güçlü hissedilme sebebi bizzat gözlem: çevremde arama kutusu yerine sohbet ekranı kullanılıyor. Ama bireysel gözlem, milyarlarca sorgunun paydası hakkında hiçbir şey söylemez; tartışmanın teknik kısmı da tam olarak bu boşlukta başlıyor.

Üç ölçüm, üç kör nokta

Anahtar kelime araçları sabit listelerdeki tahmini hacmi raporlar; tahmin, otomatik tamamlama ve tıklama örneklemelerinden modellenir. Liste değişimi, mevsimsellik ve marka sorguları, gerçek talep değişimi gibi görünebilir.

Panel ölçümleri küçük hane örneklerine ve sayaç verisine dayanır; çerez rızısı, ölçülemeyen uygulamalar ve sekmeli kullanım eğriyi bozar. Yönlü sapma, gerçek bir çöküşle aynı çizgiyi üretebilir.

Platform deneyleri en temiz rastgele atamaya sahip ama en dar: “yapay zeka özelliği verilen kullanıcı daha çok arıyor mu?” Deney, rakibe taşınmayı ölçemez; taşınan kişi zaten paydada değil.

Karışan iki soru

Birinci soru hacim: kaç sorgu üretiliyor. İkincisi dağılım: sorgu hangi arayüzde başlıyor ve hangi arayüzde bitiyor. Asistanlar sorgunun bir bölümünü kendi oturumuna çekiyor; bu, arama motorunun hacmini düşürürken toplam sorgu sayısını düşürmeyebilir.

Yanlış soru “arama öldü mü”; doğru sorular: sorgunun parasal değeri hangi aşamada yakalanıyor ve o aşamayı hangi arayüz satıyor. Yanıt arayüzlerinin reklam formatları yeni olduğundan, gelir geçişi hacim geçişinden daha hızlı okunabiliyor.

Bir de tanım sorunu var: “arama motoru”nun rakip tanımı, sorgunun niyetle başladığı her yeri kapsayacak şekilde genişliyor; ölçülmeyen en büyük alan, uygulama içi aramalar.

Ölçülebilir olanı seçmek

Şirket için anlam net: başkasının tahmin ettiği hacim eğrilerine göre plan yapmak, hava durumu grafiğine göre ekim takvimi yazmak gibi. İşe yarayan metrikler, kendi veri setinde kıyaslanabilir olanlar: tıklamalı sorgu payı, tıkla bitmeyen oturum oranı, alıntı kaynak trafiği ve dönüşüm başına sorgu.

Bir de kesit kuralı: sorguları niyet, cihaz ve coğrafya kırılımında tutmak, ortalama eğrinin yanılgısını giderir. Yapay zeka özetleri en çok bilgi sorgularında ve mobilde çalışıyor; tek başına “yüzde düşüş” cümlesi bu kesitlerin karışımı.

Tartışmanın dürüst özeti

Kanıtlanmış olan: arama davranışı değişiyor, üretken arayüzler sorguları kendi içine çekiyor ve üst huni bilgi içeriği bundan etkileniyor. Kanıtlanmamış olan: toplam sorgu sayısının azaldığı ve arama motorunun hacimsel olarak küçüldüğü.

İddia doğrulanmadı, üstelik mevcut verilerle doğrulanabilir de değil: doğru payda yalnızca platformun kendi ölçümünde var, o da bağımsız denetime kapalı. Analizin işi taraf tutmak değil, paydayı tanımlamak.

Sık sorulan sorular

Google günde kaç arama yapılıyor?

Şirket güncel ve doğrulanabilir bir toplam yayımlamıyor. Yıllar önce dolaşan tahminler ne güncel ne denetlenebilir; bu yüzden her “hacim düştü” grafiği aslında başka bir şeyi ölçer.

Anahtar kelime araçları neden yanıltıyor?

Çünkü hacim, sabit bir kelime listesi üzerinde modellenen bir tahmin. Liste yenilendiğinde, kaldırılan eklemelerin toplamı, gerçek talep değişimi gibi görünebilir.

Hane panelleri daha iyi değil mi?

Rastgelelik açısından daha temiz, kapsam açısından daha dar. Binlerce hane, rıza duvarı ve uygulama içi kullanım; yönlü sapmayı düzeltmez, sadece taşır.

En sağlam gösterge hangisi?

Kendi sitende niyet kırılımlı tıklama ve dönüşüm verisi. Üçüncü taraf hacim tahminleri ancak kendi ölçümünle çeliştiğinde bir soru işareti üretir, karar üretmez.

Kaynakça

  1. Arama motoru pazar payı ve kullanım verileriStatCounter
  2. Yapay zeka arama ve SEO istatistikleriAhrefs
  3. AI özetleri görüldüğünde kullanıcı tıklama davranışıPew Research Center
  4. Alphabet yatırımcı ilişkileri ve dönemsel açıklamalarAlphabet